Integratie bij de bakker. Twee jaar geleden maakte ik al eens een reportage over een bakker van Tunesische afkomst die destijds volgens de jury het lekkerste brood van Parijs bakte, vorige week werd bekend dat die eer dit jaar ten deel valt aan Djibril Bodian, geboren in Senegal en opgegroeid in le 9-3 (het departement Seine-Saint-Denis ten noorden van Parijs). Zijn bakkerij Grenier à Pain bevindt zich in Montmartre op de Rue des Abesses (hier). De bakker met het beste stokbrood van Parijs is een jaar lang hofleverancier van het Elysée. Meer in L’Express.

Het rollend trottoir van Montparnasse. Foto: Zacha Rosen

Het hogesnelheidsrollendtrottoir (HSRT) in het ondergrondse metrostation van Montparnasse in Parijs moet eraan geloven, lees ik bij Charles Bremner (Times), die de Franse uitvinding vergelijkt met de Citroën DS en de de straaljager Rafale, Franse vernuftigheden die buiten Frankrijk nauwelijks aanslaan. Minitel en de Concorde kun je daar wellicht aan toevoegen.
Het HSRT, waarmee het Parijse vervoersbedrijf RATP de wereld hoopte te veroveren, was zelfs voor de Fransen te avantgarde. Gebruikers konden niet goed met de plotselinge versnelling overweg en raakten in paniek als ze af moesten stappen. Bovendien was de lopende band vaak buiten werking.
Zelf liep ik er – al weer een paar jaar geleden – een paar keer over en vond het best meevallen met de snelheid. Het HSRT veert in mijn herinnering wel lekker. Het trottoir heeft 4,5 miljoen euro gekost en zou dagelijkse reizigers een kwartier per week opleveren, tien uur per jaar. Het mocht niet zo zijn.

De dakloze man tegenover het terras waar ik een biertje drink, oogt kalm. In kleermakerszit is hij op de stoep neergestreken. Hij is wat dik gekleed voor de zonnige zaterdagmiddag. Vrijwillige bijdragen zal hij waarschijnlijk niet weigeren, maar voor actief bedelen vindt hij het te warm, denk ik zo. Hippe jongens passeren, zoals je die alleen in de Marais ziet, een brommer scheurt voorbij om een sushibestelling op tijd af te leveren, en uit toeristenmonden klinken de meest exotische talen. Hij neemt geen aanstoot aan de wereld en de wereld niet aan hem.
Maar dan. Enkele gasten maken aanstalten hun tafel op het terras te verlaten en laten daarbij een nagenoeg vol glas bier achter. Het terras hoort bij een pub, waar pints (halve liters) de norm zijn. De Sans Domicile Fixe (ook dit is een vooroordeel: de goede man zou heel goed een vast adres kunnen hebben) komt tot leven, snelt naar het terras en pakt het glas. In één teug drinkt hij de 45 resterende centiliters op, waarbij hij ook het nodige over zijn baard giet. Nog voor de barman de glazen opruimt, is het glas leeg en zit de man weer keurig op zijn plek. Alsof er niets gebeurd is. Uit zijn ogen lijkt iets meer geluk te stralen.

Kapper David, de op het oog zo vriendelijke jongen die uitbaatster Anne in de steek liet om filmsterren te knippen, heeft een opvolger, Mickaël. Hoewel ik vorige week weer eens zag dat ik op moet passen met vooroordelen en het uiteraard verwerpelijk is om in hokjes te denken, deel ik hem vanuit mijn kappersstoel in bij de categorie ‘homo met een fetisj voor piraten’. In Toulon at ik – met mijn toenmalige vriendin – een jaar of vijf geleden in een restaurant dat geheel volgens dat thema was ingericht.
Mickaël draagt een ketting van houten kralen, een gesp in de vorm van een groot doodshoofd, leren polsbandjes met gaatjes en een strak hemd waardoor de tattoos op armen, schouders en rug goed uitkomen. Hij heeft een zekere lichaamsgeur, die de meeste vrouwen waarschijnlijk zouden kwalificeren als op het randje van sexy en stinken.
Zoals bekend had Anne, ondanks de crisis, de nodige moeite hem te vinden, maar sinds een maand is Mickaël nu aan de slag. Over mijn Venetiaans blonde lokken hoef ik me geen zorgen te maken, die zijn ook bij hem in goede handen. Ook al kreeg ik geen compliment en bezigde hij mijn geliefde term niet.
Mickaël is al 28 jaar kapper, op zijn vijftiende begon hij. Ook hij maakte de nodige omzwervingen via de theater- en showwereld, maar hij vindt de sterren uiteindelijk meer iets voor beginnende kappers of voor provincialen. Je krijgt nauwelijks erkenning, het verdient slecht en je moet iedere keer weer een nieuwe aanstelling zoeken.

Piscine Edouard Pailleron in het negentiende arrondissement van Parijs. Foto: Olivier van Beemen

In het bubbelbad van Piscine Edouard Pailleron blaas ik even uit van het baantjes trekken. Naast en tegenover me zitten drie jongens van mijn leeftijd. Het zwembad bevindt zich in het negentiende arrondissement, een van de armere stadsdelen van Parijs. Ze hebben afgetrainde lichamen en hun taalgebruik en uiterlijk komen een tikje ordi op me over. Blauwe boorden, schat ik in. Ze zijn black-blanc-beur, zoals dat genoemd wordt. De jongen tegenover me heeft een zwarte huid, zijn vriend aan mijn kant is blank en de jongen naast me heeft een kleurtje ertussenin, café crème.
Die voert het hoogste woord. Hij vraagt wat zijn vriend aan de overzijde volgende week zaterdag gaat doen. Of hij zin heeft om mee uit te gaan. ‘Ik kan niet’, antwoordt hij. ‘Ik moet werken.’
- ‘Tot hoe laat dan?’
- ‘Tot één uur ‘s nachts.’
- ‘Maar jij werkt toch nooit ‘s avonds?’
- ‘In principe niet, maar het is museumnacht.’
De zwarte jongen werkt dus in een museum. Helemaal niet vreemd natuurlijk, maar ik betrap mezelf erop dat het me (aangenaam) verrast. Ik wil vragen welk museum, maar dat durf ik niet. De jongen naast me voldoet beter aan de vooroordelen die ook ik helaas koester: hij gaat zaterdag achter les meufs aan, een ietwat denigrerende term voor de vrouwtjes.

Ik doe zondag mee aan de halve marathon van Parijs. De twijfel was even toegeslagen na de val van mijn fiets, waarvan ik de afgelopen dagen nog enige gevolgen voelde. Maar een eerste inspanning sinds de val verliep zojuist alleszins naar wens. In rustig tempo liep ik een van mijn vaste routes, heen en terug over de Promenade Plantée tussen Bastille en de Périphérique (ongeveer zo), in totaal een kilometer of zes à zeven. Nu zondag niet de chip vergeten. Vanavond staat overigens een spannend interview op het programma, daarover morgen meer.

Het is tijd om naar de kapper te gaan. Sinds eind december ben ik niet meer geweest. Op dat gebied ben ik sinds ik in de Marais woon zeer monogaam. Ik ga alleen nog maar naar David, die mijn haar niet alleen begrijpt, maar het ook Venetiaans blond vindt. Ik schreef er al eens een column over.
Vrijdag, na het doktersbezoek, wil ik snel nog even langswippen, maar ben ik helaas te laat. David kan me niet meer helpen. Dinsdag is hij er niet, maar maak ik wel een afspraak voor vandaag elf uur. Trots constateer ik dat ik me er niet voor schaam openlijk naar le monsieur qui travaille ici te vragen (ik vind het wel wat ver gaan dat ik zijn naam ken). Wat ben ik toch heerlijk geïntegreerd in mijn homobuurtje.
De kapper ligt op de route naar het Centre Pompidou, dat komt goed uit. Eenmaal aangekomen blijkt David echter om onbegrijpelijke redenen niet op zijn werk te zijn verschenen. De kapster die er wel is, verontschuldigt zich, nadat ik me verontschuldig dat ik tien minuten te laat ben. Ze heeft geen idee waar David uithangt. Ze stelt niet voor mij dan maar te knippen: ze is niet alleen druk, maar begrijpt waarschijnlijk bovenal dat David mijn haar begrijpt. Ze noteert mijn telefoonnummer en zal me bellen als David weer boven water is. De telefoon blijft akelig stil.

Een kapper in de buurt, niet de mijne. Foto: Loriane, Zachary, Agnès et Nicolas

Vandaag is Sint-Nicolaas jarig en in Frankrijk wordt dat vooral gevierd door kinderen in het noorden en het oosten van het land, streken met sterke Vlaamse en Duitse invloed. De Sint is, alsof hij het niet druk genoeg heeft, de beschermheilige van Lotharingen, waar ook een dorpje naar hem vernoemd is, Saint-Nicolas de Port.
Vorig jaar maakte ik een verhaal over de intocht in Metz, de hoofdstad van Lotharingen. Ik schreef er een van de eerste berichten op dit weblog over (dat vandaag precies een jaar en drie dagen bestaat). Vreemd genoeg komt de goedheiligman dit jaar op 16 december naar Parijs.

Parijs ondergaat een ware starbuckisation de afgelopen jaren. Sinds 2004 opende de Amerikaanse koffieketen Starbucks 27 winkeltjes in en rond Parijs. Een jaartje geleden zag ik al eens een reportagetje op een Frans journaal, waarin vooral de traditionale caféhouders zich not amused toonden met deze ontwikkeling. ‘Alsof je niet op iedere hoek van de straat lekkere koffie kan krijgen,’ zei een ondervraagde verontwaardigd. Bewust of onbewust speelt natuurlijk ook het anti-Amerikanisme mee, dat bij veel Fransen lijkt te zijn aangeboren. Morgen een verhaaltje over Starbucks in Frankrijk in de regionale kranten.
Hier trouwens een petitie om Starbucks ook naar Nederland te krijgen. Hoewel de koffiebranderij voor Europa, het Midden-Oosten en Afrika in Amsterdam staat, is de smeekbede tot nog toe vergeefs.